وز اهدای خون فرصت خوبی برای مراجعه به پایگاهها و خوندهی است. اما پیش از اقدام به این عمل خیرخواهانه، بهتر است بدانیم که اهدای خون چیست؟ این کار هنگامی رخ میدهد که یک فرد سالم به طور داوطلبانه مقدار مشخصی از خون خود را در یک مرکز انتقال خون به بیماران هدیه کند. خون اهدا شده پس از انجام آزمایشهای غربالگری و تأیید سلامت برای تهیه فرآوردههای خونی استفاده شده یا به بانک خون مراکز درمانی منتقل و به افراد دیگر تزریق میشود.
مراحل اهدای خونبرای اهدای خون انجام چند کار لازم است:
- ثبتنام در سامانه سازمان انتقال خون
در ابتدا، فرد متقاضی اهدای خون باید در سامانه نوبتدهی اینترنتی انتقال خون به آدرس https://nobatdehi.ibto.ir/ ثبتنام کند. سپس این شخص با وارد کردن مشخصات فردی و اولیه در صف انتقال خون قرار خواهد گرفت.
- غربالگری پزشکی
این غربالگری شامل مصاحبه پزشک و انجام معاینات ساده (اندازهگیری وزن، فشار خون، نبض و درجه حرارت بدن) با هدف تأیید صلاحیت پزشکی اهداکننده است. در این مرحله، پزشک در مورد تاریخچه پزشکی فرد از او سؤالاتی میکند. پاسخگویی صحیح به این پرسشها، منجر به ارتقای سلامت خونهای اهدایی و همچنین حفظ سلامت فرد اهداکننده میشود.
- آزمایش غلظت خون
آزمایش سادهای با نظر پزشک مستقر در واحد اهدای خون، برای اندازهگیری هموگلوبین و غلظت خون انجام میگیرد.
- خودحذفی
در این مرحله، فرد از طریق مطالعه جزوههای ویژه خودحذفی و راهنماییهای پزشک، از مواردی که سلامت خون و فرآوردههای خونی را به خطر میاندازد مطلع خواهد شد تا در صورت هرگونه شک در مورد سلامت خون خود، از اهدای خون انصراف دهد.
- خونگیری
این مرحله شامل استریل کردن ناحیه آرنج، ورود سوزن خونگیری و دریافت خون توسط پزشک است. کل مراحل خونگیری از زمان دراز کشیدن روی تخت تا خارج کردن سوزن خونگیری، حدود ۱۰ تا ۲۰ دقیقه طول میکشد.
- نیرو بخشی
این مرحله دقایقی استراحت با همراهی و مراقبت کادر پزشکی از اهداکننده و پذیرایی مختصر با آبمیوه و شیرینی را شامل میشود.
هر بار چه میزان خون اهدا میکنید؟هنگامی که برای اهدای خون به پایگاههای سازمان انتقال خون مراجعه میکنیم، چه مقدار خون از بدن ما دریافت میشود؟ یک فرد بالغ به طور متوسط 4.5 تا 5.5 لیتر خون دارد. حجم خون جمعآوری شده در بیشتر کشورها، ۴۵۰ میلیلیتر یعنی کمتر از ۱۰ درصد حجم کل خون است. در بعضی کشورها هم ۲۵۰ میلی لیتر خون از داوطلب گرفته میشود.
پس از دریافت خون، بدن انسان مایع از دست رفته را بین ۱۲ تا ۲۴ ساعت جبران میکند. گاهی این زمان تا ۳۶ ساعت هم طول میکشد. میزان گلبول قرمز خون از دست رفته ظرف مدت ۳ هفته و آهن خون طی مدت ۸ هفته جایگزین میشود.